Изображения страниц
PDF
[ocr errors]

fuiι uι nulli unquam viro in Εcclesia celebri contradiceret,cum ipse ab Εcclesia recesserit, el adversus eam φuamplurima acerbe et pelulanler scripseriί ! Ρraeιerea, vel ipsis judicibus adversariis, haeo consequentia non est necessaria. De aliis enim, Τerιulliano junioribus,quos Ignalio contraria docuisse vult, ita disputaι Dallaus, ul illi vel ignoraverin!, ve! ista quibus contraria docuerinί in Ignalio non viderint, vel epistolas lanquam ficlas contempserint. Si autem haec de aliis dici possini, cur non et de Τertulliano ? Certe Salmasius, Blondellus, θl Αlbertinus hane consequentiam potius admillerent, qui epis olas diu anιe aevum Τerlulliani ficlas putarunt , el si Dallaeus non admitlat, in dispulatione Sua

[ocr errors][ocr errors][ocr errors]
[ocr errors][ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors][merged small]

ad Ignatiepistoliciauctoritatemimminuendam valet. Αducere, idoneum confirmandi de proαimo jure disci

[ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

catholicis usurpari in ea re poterant , φuod igitur Ignatius noster in eo libro non nominetur, nee cum calholicis,nec Τertulliano ignotum fuisse ostendit.lta coujecturis ex Τerlulliani silentio male natis, ιotique capiti octavo,quod ad nos spectat, responsum est

Proximus, cui ignotus fuisse diciιur Ignatius noster, esι Caius quidam, ut videtur, cujus scripta omnia perierunt. Si libri ejus exstarent, forte ex iis aliquid certi haberemus, quo haec conjectura liquido refelii possel. Νunc cum fragmentum φuoddam tanluminodo apud Εusebium exslet, idque sine nomine, cui argumentum innititur : multo nobis dif

[ocr errors]

simul multo debilior. Si saepiuscule Caius ille in libris suis Ignatium nostrum nominasset, guod ab illo tieri potuisse nemo certe, praeter Dallaum, negare potest (vixit enim tertio saeculo, postquam fictae dicuntur Ignatii epistolae Salmasio, et Αlbertino); nihil tamen id nos juvat,ad quos illi non pervenerunt. Εx intituto auctoris, et modo scribendi nihil reponere licebit, quod de Ιrenaeo, Τertulliano, Εpiphanio fecimus. Αd argumentum igitur e fragmento productum ex solo fragmento respondere possumus. Illud autem sic se habet : Αrtemon docebαι Chrisίum esse purum et nudum hominem, Ignatius conίrariunι docuit. Recte. Οιμι Αrtemonem sequebantur, asserebant doctrinam suam esse antiφυιαm, μsque ad Victorem durasse, a Ζephψrino esse mutαίαn. Caius productt econlra eos guί αnte Ζephyrinum scripsere, quί Christum et Deum et hom.iηern prasdicarunί. Ιnter eos Ignatium non nominat, εrgo eum ignorabat. Ut Caium ideo ignorasse Ignatium conslet, quia eum non nominavit, necesse est ut etiam conslet eum omnes,quos idem scripsisse norit, nominasse.Ιd vero constare non potest;erant enim quamplurimi qui ante Ζephyrinum scripsere, et Christum Deum et hominem dixere,quos neque Caius nominat, neque ignorasse censendus est. Ιmo certum est Caium aliquorum testimonia omisisse guae cognovit, et, quod rem nostram propius spectat, ideo nonnulla praeteriisse, quod ea omniDus nota putaret, in quorum numero merito sane Ignatius ponendus est omnium notissimus ; fatente etiam viro doctissimo, si episiolas illas scripsit, eas non potuisse non omnibus esse cognitissimas, sine qua assertione argumentum negans nullius esset ponderis. Praeterea, certi generis scriptores incertus ille auctor statuit producere,non autem alios,in quo genere S. Ignatius minime recensebatur, eos, scilicet, qui adversus gentes scripserunt, et ex professo adversus haereticos. Videmus igitur illius institutum atque propositum fuisse tales auctores producere,qualis Ignatius non fuit ; tales omittere, qualis Ignatius omnino fuit. Εx silentio igitur Caii non potest inferri ignoratio Ignatii, Haec omnia in verbis ab Εusebio laudatis reperiuntur. Cum enim dicerent Αrtemonici antiquiores omnes, etiam apostolos,eorum doctrinam tradidisse, eamgue in Εcclesia custoditam fuisse usque ad Victoris episcopatum, et sub Ζephyrino pontifice demum esse adulteratam ; contra haec sic Caius ille, qui sub Ζephyrino, vel non multo post scripsisse putatur : Ην δ' αν τυχόν πιθανόν το λεγόμενον, ει μη πρώτον μεν αντέπιπτον αυτοίς αι θείαι Γραφαί και αδελφών δέ τινων εστι γράμματα πρεσβύτερα των Βίκτορος χρόνων, ά εκείνοι προς τα έθνη υπέρ της αληθείας, και προς τας τότε αιρέσεις έγραψαν λέγω δε Ιουστίνου και Μιλτιάδου, και Τατιανού, και Κλήμεντος, και ετέρων πλειόνων, εν οίς άπασι θεολογείται ο Χριστός. Τα γάρ Ειρηναίου τε και Μελίτωνος και των λοιπών τις αγνοεί βιβλία, θεόν και άν

[ocr errors]
[ocr errors]

quod dicitur credibile υίderetur, nisi eis refragarenίur primum quidem divinie Scriptura, deinde fναtrum φuorumdam scripta Victoris aetate antiquίονα, gua illi aduersus gentes pνουeritate, et contra su temporis hacreticos scripseνunt. Justinum intelligo, etι Μilliadem, e! Τalianum, ac Clementem, aliosque φιμαnplurimos, in quorum omnibus libris Christus Deus repναsentatur. Νam lrenaei quidem, et Μelitonis, el reliquorum scripta φuis est qui ignoret, φua, Chrisίum Deum simul atque hominem praedicant ? Ωuibus verbis videtis eum proferre velle quorumdam fratrum scripta,tempus assignare ante Victoris aetatem, auctores certi generis indigitare, eos, nempe, qui adversus gentes et haereticos sui temporis ex professo scripsere.Οbservare potestis aliorum complurium nomina de industtia ab ipso fuisse omissa, eorum praecipue, qui maxime erant noti. Causam igitur Caius non assignavit,ob quam Ignatium nominaret, curautem eum omitteret.loptimam et opportunissimam prodidit. Νullum igitur ex siΙentio hujus fragmenti Ignatio nostro periculum.

Ιdem judicandum de Clemente Αlerandrino, inquit. Imo vero de Clementis Αlexandrini silentio nihilliquando affirmari,nihilinde certo concludipotest. Quamplurima enim ejus scripta perierunt, ut Υποτνπώσεων libri vrn, De paschate lib. Ι, De jejuηίo disputatio, De obtrectattone lib. Ι, De cαmonίυus ecclesiasticis et adυersus Judaizantes lib. Ι. Utrum Ignatii in illis veleorum aliquo meminerit, necne, nemo certo affirmare potest. In Αdmonitione αd gentes, in tribus Paedagogi libris, in tractatibus duobus, quorum nunc unus, nunc alter locum octavi libri Stromateon occupabat, gui jam tandem ambo exstant, nullum omnino scriptorem Christianum nominat Clemens. Αι in libris Stromateon plurimos gentiles et Christianos nominat Ignatium ηunquam. Plurimos quidem gentiles nominat, sed quid hoc ad Ignatium ? non paucos etiam haereticos citat, sed nec inter eos Ignatius requirendus est. Christianos, hoc est catholicos non plurimos, sed paucissimos nominat, tres certe tantum, si modo et illi catholici omnes sint, Barnabam, Clementem, Hermam, omnes certe tanquam S. Paulo coaevos, et tanquam sacros potius quam ecclesiasticos scriptores. Κλήμης, inquit, ο απόστολος, ο απόστολος Βαρνάβας, θείως η δύναμις ή τώ Ερμά κατ' αποκάλυψιν λαλούσα. Scriptorem catholicum secundi aevi ne unum guidem nominat : si Ignatium praetereat, praeterit et Polycarpum, et Ρapiam, et Quadratum, et Αristidem, et Justinum, et Μelitonem,et Αthenagoram, et Dionysium, et Hippolytum,et Ηegesippum,et Irenaeum : quos omnes eum ignoravisse non puto,magis quam magistrum suum Ρantaenum. Sed mίrum est, inquit, φuί υel er unα Clementis ad Corinthios epistolα ίria φιμαίμονυe loca in Stromateon opere descripsiί ; nihil in lam multis Ignaιιι,ne sententiam φuίdem unam reperisse quam notανet. Cur non et Βarnabam etiam producit, qui saepius

[ocr errors]

in eo opere laudatur ? our non et Ηermam, qui Α produceret, quo refelleret et refutaret, guo aperti

adhuc frequentius adducitur 20uicunque Clementis Stromateas probe novit, nunquam mirabitur ab eo Ignatium esse praeteritum, tres reliquos toties eitatos. Instituit illic gnosticum suum, non vulgaribus theologia principiis imbutum, sed ultra aliorum Christianorum sortem elevatum,et ut magister Οrigenis mystica quaeque et anagogica ubique sectatur ; αμalia in Βarnabae epistola,et Ηermae Ρastore plurima occurrunt, in simplicissimis et monitorum tantummodo salubrium plenis Ignatii epistolis non reperiuntur.Sed dices,etiam Clementis epistola simplicitatem apostolicam spirat: ex illa vero tria quatuorve loco affert. Ita sane. Sed Clemens Αlexandrinus etiam in illa aliquid non simplex et

[ocr errors]

se ferens, quod ex illa non semel excerpit. Οbservat Clementem Romanum differentias eorum qui sunt probati in Εcclesia, describere, et inter eos ponere τον δυνατόν γνώσιν εξειπείν, eum igitur locum bis citat, tum in primo libro, tum in sexto. Οbservat eum τύπον τινά του Γνωστικού υπογράφειν, formam quamdam Gnosticί describere,ad quam omnes pene epistolae partes miro modo refert libro quarto. Νοtat et mundos ejus post oceanum, guos cum Platonicis confert. Τalia apud Ignatium nostrum invenire non erat. Silentium igitur Αlexandrini non indicat Ignatiana non fuisse, sed ad informandum Gnosticum, ad (mysticam, et anagogicam, tropologicamque doctrinam illustrandam, aut philosophiam excolendam minime idonea. Sed certum et definitum nobis locum indicat Stromateon opere 1. VΙΙ, p. 764, duo sine dubio Ignatii nomen posuisset Clemens,si epistolas ejus unquam vidisset. Μira guidem haec perpicacia, et scribendi moris apud veteres accurata observatio, quae quo quisque loco quemlibet se antiquiorem nominare debuerit, indicare potuit. Ubί tradit ήaereticorum sectas Αdrianί demum Αugusti temporibus Coalescere capisse, opportunus erat locus lgnatiana nostra commemorandi.Ωuid vero,an aliquid in suam sententiam ex Ignatianis trahere potuit ? Αn Ignatius illi idoneus testis fuit, ex quo probaret htereticos non nisi sub Αdriani imperio cα-pisse, cum ipse ante Αdrianum sub medio Τrajani imperio passus sit? Νon hoc vult vir doctissimus; ad sententiamsuam confirmandam non potuit Clemens Ignatium nominare, debuit ad refellendam. Duram profecto legem scriptoribus antiquis figit, qui necessitatem iis imponit citandi clarissimos Εcclesia antistites contra suam sententiam.Νeque hoc vult vir doctissimis; Τιιια igitur ? lgnatianas epistolas traditioni sua apertissime repugnantes scίνιsset, aliquid certe fecisset, quod non fecit; duid autem hoc est 2 υel eas refutassel , imo vero hoc nunquam fecisset. Ωuisquamne veterum Christianorum eam de antiquioribus Ρatribus et episcopis de apostolorum discipulis et martyribus opinionem, de seipso eam praesumptionem habuit, ut eos ideo

[ocr errors][ocr errors]

mendacii et falsi testimonii reos teneret ?Verum si hoc non fecisset, suam ipse traditionem αd harum normam correaissst. Αnte dixerat opportunum hunc locum esse Ignatianα τιostra commemorandi, nunc, si commemorasset, sententiam suam correrisset; at eam aliter corrigere non potuit,nisi totam oblitterasset atque expunxisset. Ηoccine autem huic loco opportunum esse potuit,quod totum everteret et expungeret ! Ηaeo omnia mera sunt conjectura, et quidem infelicissimae, nec Ignatii epistolis, nec proposito Clementis ullo modo convenientes. Clemens non omnes haereses respexit,sed aliquas tantum,sua aetate maxime conspicuas et scriptis etiam ubique tunc temporis celebres,quibus maxime catholici vexabantur, cum antiquiores aliae jam pene evanuissent. Harum initia aliquo modo indicat, Εcclesia posteriores ostendit,nec tam quidem antiquas quam ipsi jactitabant. Ωuod enim Βasilides Glauciam magistrum suum assereret, quem discipuli ejus Ρetri interpretem fuisse affirmabant;quod Valentiniani ad Τheodadi, tanquam S. Pauli discipulumhaereseos suae originem referrent, hac omnia duasi non satis certa rejecit, et qua harum hacreseon antiquitatem minime probarent. Αliter satis novit omnium eruditissimus Clemens,non tantum sub Τrajano ante Αdrianum,non tantum sub tempore martyrii lgnatiani, utipse Ignatius indicat sed etiam aevo apostolorum haoreticos aliquos exstitisse, ut et historia ecclesiastica, et ipsae etiam S. Scripturae testantur. Iniquissimum igitur est hoc loco postulare, ut Clemens Ignatium nostrum, si scivisset, citaret , ab omni ratiοne alienissimum, ignoravisse eum, guod non citaverit, concludere.

Verumenimvero eadem est, inquit, et alterius cujusdam Clementis sententiac ratio. Ille enim statuit Chrisίum unum tantum annum in terris pradicasse ; αί Ignatius noster diserte scribίt Dominum tribus post baptismum annis praedicavisse evangelium. Ιmo vero noster Ignatius haec nunquam scripsit. Quae enim recitat Dallaeus ex epistola ad Τrallianos pagina 76, eodem quidem loco apud Usserium inveniuntur , sed tota pagina miniata est, et ea verba non ad auctοrem,sedinterpolatorem epistolae referenda sunt, et ad nos non spectant, qui epistolam ad Τrallianos quidem, sed ab omnibus assumentis liberam, defendimus.Εt tamen hoc unicum argumentum affert,quo probet Ignatium et Οrigeni, et Julio Africano, et Lactantio ignotum fuisse. Εjusdem farinae sunt quae de Ρaulo conjugato,et de resurrectione Christi habet : φuaead adversus Ignatium Βaronii,non autem nostrum sunt allata. Νihil tamen aliud affert,utprobet Ignatium etiam Dionysio Αlexandrino fuisse ignotum. Οuod ad eos igitur spectat,expungenda plane ex titulo capitis magna illa nomina Οrigenis, Julii Αfricani, Lactantii, Dionysii Alexandrini,et ipsius etiam Hieronymi. Νihil certe hactenus adductum est,quo probetur aut verisimile reddatur, Ignatium nostrum Clementi

« ПредыдущаяПродолжить »